Boekentips: boeken over de Tweede Wereldoorlog

In mei stonden onze boekentips op Instagram in het teken van de Tweede Wereldoorlog. Niet alleen vanuit Nederlands perspectief, maar ook vanuit Oostenrijk en Indonesië. Benieuwd welke boeken we bespraken? Lees vooral verder.

Stapel boeken mei 2021

Ik Vertrouw Je Tot Vandaag – Joyce de Bos

Tijdens mijn studie Nederlandse Taal en Cultuur las ik heel veel boeken over de Tweede Wereldoorlog. Ik dacht eigenlijk ook dat ik vanuit alle perspectieven wel eens een boek over de oorlog had gelezen. Tot ik Ik Vertrouw Je Tot Vandaag las, van Joyce de Bos. Een boek geschreven door de dochter van een oorlogsslachtoffer. Waarin ze niet alleen over haar vader vertelt, maar ook over hoe ze zelf opgroeit.

De vader van Joyce beleeft tijdens de Tweede Wereldoorlog verschrikkelijke momenten. Hij houdt zijn hele leven lang last van herbelevingen van de gebeurtenissen tijdens de oorlog. Hij houdt er ook een slechte gezondheid aan over. Op het moment dat hij nog verder achteruit gaat, besluit hij dat het genoeg is: hij wil niet meer leven en kiest voor euthanasie. Na zijn dood gaat Joyce op zoek naar het hele verhaal van haar vader.

Af en toe moest ik Ik Vertrouw Je Tot Vandaag even wegleggen. Omdat het boek me soms aanvloog. Niet alleen vanwege alles wat de vader van Joyce mee heeft gemaakt, maar vooral ook om wat het met Joyce zelf deed. Ik heb heel veel respect voor de schrijfster, die het niet alleen aan heeft gedurfd het verhaal van haar vader te vertellen, maar daarmee ook een deel van haar eigen leven blootgeeft.

Benieuwd naar Ik Vertrouw Je Tot Vandaag? Bestel het boek op bol.com of ga naar je lokale boekhandel.

Vluchthaven – Anne van den Dool

In Vluchthaven reis je met Hannah mee naar Indonesië. Ze gaat daar heen om de as uit te strooien van de Indonesische man van haar oma; haar opa maar toch ook niet-mijn-opa. Hannah heeft nog een tweede reden: ze wil de stille, mysterieuze man beter leren kennen. Begrijpen waarom hij liever daar was dan in Nederland. Ook al maakte hij in de Jappenkampen in Indonesië de vreselijkste dingen mee. Na een hersenbloeding maakt hij die gebeurtenissen steeds opnieuw mee, maar er over praten kan hij niet. ⁠

Anne van den Dool laat in Vluchthaven de belevenissen van Hannah op Indonesië afwisselen met herinneringen aan haar opa en oma. Van langer geleden, maar ook aan zijn begrafenis en de tijd daarna, waarin haar oma zoekt naar nieuwe routines. Daarbij beschrijft ze ook de liefde tussen deze twee mensen, die alle moeilijkheden die er waren overwon.⁠ ⁠

Het ongemak dat Hannah voelt, weet Van den Dool op een prachtige manier te beschrijven. Het is een herkenbaar gevoel, althans dat vind ik. Vluchthaven beschrijft niet alleen de zoektocht van Hannah naar haar opa, maar ook naar haar eigen plek in de wereld.⁠

De Laatste Getuige – Frank Krake

Wim vertelt zijn verhaal aan auteur Frank Krake, die het heel zorgvuldig optekent, in een heel prettig leesbare stijl. Het boek is voorzien van veel foto’s, wat het nog indringender maakt.

De laatste getuige is het verhaal van de twintigjarige Wim Alosery uit Amsterdam. In 1943 weet hij eerst aan de verplichte Arbeitseinsatz in Duitsland te ontkomen. Hij duikt onder bij een boer, maar na een aantal maanden wordt hij bij een razzia alsnog opgepakt. Wim komt eerst terecht in Kamp Amersfoort en daarna naar de concentratiekampen Husum en Neuengamme. Hij weet te overleven, door zichzelf soms onzichtbaar te maken en op andere momenten slim te ritselen. Als de oorlog bijna ten einde is belandt Wim op het cruiseschip Cap Arcona, dat voor anker ligt in de Lübeckerbocht. Terwijl de geallieerden de laatste soldaten tot overgave dwingen, bombarderen jachtvliegtuigen bombarderen meerdere schepen, waaronder de Cap Arcona. Wim Alosery overleeft ook deze hel en keert terug naar Nederland.

Krake heeft het verhaal van Wim met veel oog voor detail opgeschreven. Heel feitelijk, misschien is De Laatste Getuige juist daardoor wel zo krachtig. Door het verhaal heen krijg je meer en meer sympathie voor Wim, die nooit de hoop lijkt te verliezen en op de meest donkere momenten nog denkt aan overleven. Een indrukwekkend boek.

Viktor – Judith Fanto

Viktor is een prachtige familiegeschiedenis, waarin Judith Fanto twee tijdlijnen prachtig met elkaar verweeft.

Viktor speelt deels in Wenen en deels in Nijmegen. In het Wenen van 1914 redt Viktor Rosenbaum, 6 jaar oud, weeskind Bubi uit een vijver in het Praterpark. Dat is het begin van een levenslange vriendschap. Bubi wordt opgenomen in de gegoede Weens-Joodse familie. Viktor lijkt maar niet te willen deugen; hij is liever bezig met vrouwelijk schoon dan met zijn studie. De Anschluß zorgt ervoor dat de familie vlucht. Maar welke rol speelt Viktor hierbij?

In het Nijmegen van 1994 wil Geertje Rosenbaum de Joodse identiteit herontdekken. Haar familie lijkt zich hiervan te hebben afgekeerd, naar Geertjes idee vooral uit angst. Viktor is de broer van haar grootvader, maar niemand wil over hem praten. Geertje vraagt zich af wat hij misdaan heeft en gaat op onderzoek uit. Daarbij ontdekt ze uiteindelijk een familiegeheim.

Beide verhaallijnen zijn door Fanto prachtig uitgewerkt. Je ziet Wenen voor je zoals het geweest moet zijn. Samen met Viktor beleef je hoe de stad verandert en kom je er achter waarom ook hij wel moest veranderen. En dat uiteindelijk niets is wat het lijkt. Viktor heeft overigens echt bestaan.

Meer boekentips

Ben je op zoek naar meer boekentips? Bekijk dan ook de tips van afgelopen maanden op ons blog. Of volg Queesten op Instagram waar we elke week een nieuwe boekentip met je delen!

Over de auteur

Schrijven zit in mijn DNA, net als lezen. Ik ben de oprichter van Queesten Boekproducties, schrijf zelf veel blogs en ben bezig aan mijn tweede roman. Daarnaast werk ik als onderwijskundige bij een ROC.